Raadgedicht - mijn gedicht Chaos

Raadgedicht is een prachtig initiatief van schrijver en dichter Rian Visser. Kinderen en volwassenen gaan op zoek naar het ontbrekende woord in een gedicht. Dit najaar beleeft Raadgedicht al zijn achtste editie met 10 gedichten van uiteenlopende dichters.
Deze week is mijn gedicht Chaos het raadgedicht. In voorgaande jaren waren mijn gedichten 'Altijd prijs' en 'Thuis' ook al raadgedicht. Nieuw is deze keer dat er ook een video is waarop ik mijn gedicht voorlees. Uiteraard is het ontbrekende woord in de tekst niet te horen.
Tot donderdag 29 september om 16 uur kan iedereen via de website of de app van Raadgedicht het antwoord insturen. Vrijdag 30 september om 9 uur wordt het goede antwoord bekend gemaakt met een reactie van mij op de inzendingen.
Ik vind het een leuk idee dat deze week kinderen op scholen en thuis, én volwassenen nadenken over de oplossing.
Een mooie manier om mensen over gedichten te laten nadenken en de keuzes van een dichter bij elk woord.

Website Raadgedicht

Mijn auteurspagina op Raadgedicht

Hieronder het persbericht over Raadgedicht van dit najaar met daarin ook de dichters van de komende afleveringen.

12 september start de achtste editie van Raadgedicht voor iedereen vanaf 10 jaar!
Gedurende 10 weken verschijnen er 10 nieuwe raadgedichten. De gedichten zijn geschreven door bekende Nederlandse en Vlaamse dichters.
Deelnemers duiken in het brein van de dichter door te proberen een ontbrekend woord in het gedicht te raden. Elke maandag verschijnt een nieuw gedicht online en elke vrijdag wordt het complete gedicht getoond. In een woordwolk zie je welke woorden er ingezonden zijn. De dichters plaatsen een reactie op de woorden. Goed of fout is niet het belangrijkst: taalplezier staat voorop. 
Jaarlijks doen honderden scholen en poëzieliefhebbers mee. Iedereen vanaf 10 jaar kan gratis meespelen via de website www.raadgedicht.nl en via de gratis Raadgedicht app (voor iPhone en Android). Zowel scholen als individuele deelnemers kunnen meedoen. 
Raadgedicht is een interactieve manier van lezen en schrijven. Dichters vinden het spannend om te ervaren welke woorden de lezers voor hun gedicht aandragen. Leerkrachten zijn enthousiast, omdat Raadgedicht tot een geconcentreerde manier van lezen leidt en tot een hernieuwde belangstelling voor poëzie in de klas. Poëzieliefhebbers maken op een andere manier contact met hun favoriete dichter of leren nieuwe dichters kennen. 

De gedichten zijn speciaal voor Raadgedicht geschreven door bekende dichters. Deze keer zijn dat:
week 1, 12 september, Pim Lammers

week 2, 19 september, Suzanne Weterings

week 3, 26 september, Annie van Gansewinkel

week 4, 3 oktober, Daniel Billiet

week 5, 10 oktober, Fetze Pijlman

week 6, 17 oktober, Linda Vogelesang

Herfstvakantie.

week 7, 31 oktober, Kasper Peters

week 8, 7 november Jos van Hest

week 9, 14 november, Milja Praagman

week 10, 21 november, Schiavone

Schrijven in Portugal (2) - schrijfretraite

Na het vertrek van de deelnemers aan de workshop Levensverhaal begon op het Portugese landgoed voor mij de schrijfretraite van een week.
Vanuit mijn huisje had ik uit alle ramen en deuren een 360 graden uitzicht op het landgoed en de verre omgeving. De eerste dagen was het weer wat regenachtig en vreemd genoeg zette die beslotenheid - maar met uitzicht - me aan tot schrijven.

Ik had geen schrijfplan. Ik was met een leeg schrijfschrift aangekomen en wilde juist zien wat er zou ontstaan in de rust van die omgeving. Of niet natuurlijk, dat had ook gekund. De wetenschap dat ik maar een week had, stimuleerde, al was ik de eerste dagen vooral aan het spelen met ideeën en invallen. Het sterkste zou vanzelf wel bovendrijven en ik stond mezelf elk idee toe.

Ingegeven door de regen kwam er een idee voor een prentenboek op, maar toen het na enkele dagen prachtig weer werd, was dat momentum blijkbaar voorbij.
Het idee voor een nieuw kinderboek werd sterker en sterker. Al schrijvend ontstond het plot en kregen de personages vorm en inhoud.
Gestaag werkte ik door en na een week had ik de eerste versie af. Let wel: de eerste versie. Er zullen er nog veel meer volgen, maar er ligt een goede basis. Ook al mis ik hier in Nederland dát uitzicht en die rust, ik kan er mee verder.
Waar het over gaat, laat ik nog niet los. Dat is het stomme bijgeloof waar meer schrijvers last van hebben: als je erover praat voordat het echt af is, tart je de goden of wat of wie daarover gaat.

Ik schreef meer: enkele gedichten in concept en logboekachtige gedachten over schrijven en Het Leven.
Ik ben die hele week het terrein niet af geweest, maar het was groot genoeg voor een wandeling af en toe. Vogels in alle toonaarden. De nachtegaal zag ik wel, al zong hij niet. Jammer dat ik het echtpaar Hop niet heb gezien dat daar regelmatig schijnt rond te scharrelen.

En elke avond mijmeren bij de prachtigste zonsondergangen met  voor de variatie soms een regenboog.

Het was een heel contrast om begin deze week in de drukte van Porto aan te komen en daarna weer te landen in mijn vertrouwde Wageningen. Ook fijn trouwens om thuis te komen.

Maar bij thuiskomst nam ik me wel voor om weer vaker zo'n schrijfretraite te houden, al hoeft dat niet per se ver weg. De zee in Egmond brengt me immers ook altijd op ideeën.

Schrijven in Portugal (1) - workshop Levensverhaal

Met veel genoegen kijk ik terug op twee weken Portugal. Werk, geen vakantie, maar zelden voelde werk zo feestelijk.
Van 6-12 september gaf ik voor de organisatie Olá Moita een workshop Levensverhaal in het rustige binnenland van Portugal. 

Bij de workshop met schrijfopdrachten, oefeningen en theorie vormden de zintuigen de rode draad. Hoe kan het ook anders op zo'n prachtplek waar je zintuigen voortdurend worden geprikkeld? Vanaf het landgoed met de camping was het uitzicht telkens anders maar altijd geweldig.

De deelnemers werden verrast en soms enigszins onthutst door wat de oefeningen en de prikkels van een andere omgeving oproepen aan vergeten of diepere herinneringen.

De sfeer was ontspannen én intens.

Behalve het schrijven waren er ook enkele activiteiten waardoor we de regio en de (eet)cultuur beter leerden kennen. Een fietstocht door de natuur bijvoorbeeld over het traject van een voormalige spoorlijn en de kookworkshop van chefkok João Quaresma. Eerst deden we met hem inkopen op de markt in Tábua en vervolgens maakten we samen een traditionele lunch in de sfeervolle keuken van een landgoed.

 

Op facebook van Olá Moita is meer te zien, evenals op de website.

Olá Moita organiseert ook in 2023 weer uiteenlopende workshops. Op dit moment zijn er al plannen voor een tekenworkshop en een gastronomische workshop.

Dodgedichters bij Cultuurzomer Wageningen

De Dodgedichters maken in augustus ook weer deel uit van de Wageningse Cultuurzomer. Maar liefst drie zaterdagen treden zij op in de binnenstad van Wageningen.
Evenals in 2020 en 2021 draag ik mijn gedichten voor vanuit de laadbak van de iconische Dodge uit 1942 van Laurens van der Zee. Het is elke keer een feestje.
In wisselende samenstelling treden we 6, 13 en 27 augustus telkens op met 4 of 5 dichters. Tussen 14 en 16 uur staan we achtereenvolgens aan het begin/eind van de Hoogstraat tegenover de bblthk, daarna bij het gemeentehuis en we sluiten ook weer af bij de bblthk. 

Deelnemende Dodgedichters zijn: Benjamin van Schothorst, Bonnie Bengsch, Ellen van der Kolk, Laurens van der Zee, Leontien Jansen, Martijn Adelmund, Peter Abspoel, Petra Sips, Samira van der Loo, Sander Reimink, Simon Oosting, en ikzelf.
Ik sta in het programma van 6 en 13 augustus.

De Wageningse Cultuurzomer heeft de hele maand augustus uiteenlopende activiteiten zoals tentoonstellingen, films en muziek.
Meer informatie op de speciale website van de Wageningse Cultuurzomer 

Dichtersroulette op het Leeffestival

Morgen, zondag 3 juli, is na drie jaar eindelijk weer het Leeffestival in Wageningen. En we leveren daar met Schrijversharten graag weer een bijdrage aan. Laurens van der Zee, Martijn Adelmund en ik treden met Dichtersroulette tussen 13 en 15 uur op bij de Grote Kerk.
De toeschouwer bepaalt in hoge mate wie van ons welk gedicht voordraagt.
Een spel overigens met nieten. En meer spoil ik niet.

Het Leeffestival (voor de 38e keer!) heeft dit jaar een kleinere opzet: de Kleedjeseditie. Er zijn onder meer optredens met muziek, circusacts, dans en workshops. Het festival duurt van 13 tot 17 uur en speelt zich af in het centrum van Wageningen, grotendeels rond de Grote Kerk aan de Markt. 

https://www.leeffestival.nl/

https://www.schrijversharten.nl/

Jubileum: 25 jaar eigen baas

Als jonge docent op de middelbare school maakte ik vanaf mijn 20^e de jubilea mee van collega’s. Grote feesten omdat ze 12,5 of 25 jaar in dienst waren. Dat wilde ik zelf nooit meemaken, zo nam ik me voor.
Ik houd niet zo van feesten en bovendien vond ik het niet erg aanlokkelijk om zo lang op dezelfde werkplek te blijven. En ondanks dat ik in het onderwijs verschillende functies en neventaken had, besloot ik na 7 jaar dat ik daar inderdaad niet mijn pensioen zou halen.

Na de journalistenopleiding werkte ik 13 jaar in de journalistiek, op uiteenlopende redacties en bij verschillende bladen. Ik had ooit een chef die een andere kijk had op bedrijfsjubilea. Hij vond dat helemaal geen prestatie, ‘een kwestie van blijven zitten’.

In juni 1997 werd ik officieel zelfstandig ondernemer, zzp’er, kleine zelfstandige. Maar ook CEO, CFO, hoofd marketing, hoofd pr, hoofd acquisitie, hoofd boekhouding.
Ik koos er namelijk voor om van schrijven mijn werk te maken. Nu zijn er maar weinig schrijvers die kunnen leven van alleen het schrijven. Met veel plezier had en heb ik nevenactiviteiten, zoals workshops en cursussen geven, optredens en andere culturele activiteiten.
Voor een van mijn grootste opdrachtgevers (ik gaf bedrijfstrainingen schriftelijke communicatie voor Schouten & Nelissen) werkte ik maar liefst 20 jaar. Bijna een jubileum, al telt dat niet in een freelance setting.

Maar nu, juni 2022, vier ik dus een heus jubileum: ik ben 25 jaar in dienst bij mezelf!
Soms dacht ik: ik ben een werkgever die je niemand toewenst. Zo’n streng arbeidsethos, slecht in het scheiden van privé en werk. Gelukkig verbetert dat wel bij het ouder worden.
En hoewel ik officieel pensioengerechtigd ben, blijft mijn eigen winkel open. Een schrijver gaat sowieso niet met pensioen.
Die 25 jaren zijn omgevlogen, om maar eens een vet cliché te gebruiken. 

Schrijver worden en zeker schrijver blijven, dat is niet vanzelfsprekend in het sterk veranderende boekenland.
Niet altijd was het makkelijk. Soms heb ik een moment overwogen om voor de zekerheid toch maar een baantje erbij te nemen. Verzekerd tegen ziekte, opbouw van pensioen, zelf geen boekhouding doen. Maar ik wist ook dat ik door al die jaren vrijheid volkomen ongeschikt was geworden om onder een baas te werken. En om naar vergaderingen te moeten. (Ik haat vergaderen.)

Ik ben blij dat ik in 1997 die sprong in het diepe waagde. Voor de derde keer zegde ik een vaste baan op en bovendien koos ik voor zelfstandigheid.
Ik ben ook trots dat ik die 25 jaar boven water ben gebleven en meer dan dat: de mooiste baan na al die mooie banen die ik eerder had.
Eigenlijk wel een feestje waard. Maar ja, ik houd niet zo van feesten.

Schoolbezoek 

Docent Nederlands

Optreden opening expo

Trainer zakelijk schrijven

Optreden Dodge-dichters

Schrijven is kiezen - blog 3 januari 2022  

Blij met een afwijzing

Afgewezen worden is nooit leuk, niet persoonlijk en niet in het werk. De kunst is om er iets van te leren. Laat ik me hier beperken tot mijn werk als schrijver.
In 1985 koos ik voor een deeltijdbaan als journalist om me in de andere helft van mijn werktijd te ontwikkelen als schrijver. Kon ik het wel, vond ik het leuk en ook: wilden uitgevers mijn werk wel publiceren?
Inmiddels kan ik na ruim 30 boeken Ja antwoorden op die drie vragen. Ik vind het nog steeds leuk, ik leer nog altijd, al is de uitgeefwereld sindsdien ingrijpend veranderd. Niet alles wat ik schrijf, wordt vanzelfsprekend uitgegeven.
Maar in die eerste jaren heb ik leren incasseren. Een onvermoeibaar optimisme en een gebrek aan zelfinzicht hielpen me soms ook om door te zetten. Gelukkig maar!
Ik begon vooral met het schrijven van korte verhalen en die stuurde ik naar literaire tijdschriften. Enkele werden gepubliceerd, andere kwamen retour met een standaard afwijzing. Maar ook kwam er soms een gemotiveerde afwijzing en daar was ik blij mee. Een redacteur had immers de tijd genomen om me duidelijk te maken wat er niet goed was en waarom.

Een afwijzing was en is even slikken. Maar met een motivatie kan ik iets, of - na serieuze beschouwing - toch niets. Ik begrijp ook wel dat uitgevers tegenwoordig met soms 1000 ongevraagde manuscripten per jaar niet hun afwijzingen motiveren. Als het dan gebeurt, zoals niet zo lang geleden, ben ik daar alleen maar blij om. Van commentaar dat hout snijdt, kan ik iets leren.
Zoals van mijn uitgever van jeugdboeken in de jaren 90. Ik had de eerste hoofdstukken van een nieuw jeugdboek opgestuurd. Hij belde: 'Het is wel weer goed geschreven, maar jij kunt beter.'
Jij kunt beter, irritant vond ik die woorden. Maar hij had gelijk. Het boek zou misschien net zo goed worden als mijn eerste. Als hij dacht dat er meer in mij zat, mocht ik daar zelf zeker geen genoegen mee nemen. Ik heb het hele concept weggegooid en heb een totaal ander boek geschreven. Iets waar ik echt weer mijn tanden in moest zetten. Vele jaren later heb ik die uitgever daarvoor nogmaals bedankt. Een goede uitgever ontdekt wat er nog verborgen ligt. Diezelfde uitgever opperde later dat thrillers schrijven iets voor mij kon zijn. Ik kende het genre niet, maar schreef me er langzaam in. Met genoegen.

Deze maand heeft het fijne boekenprogramma Brommer op Zee 'Taal zonder mij' in zijn leesclub. Kristien Hemmerechts schreef het boek na het overlijden van haar man, dichter Herman de Coninck.
Ze legt verbanden tussen zijn poëzie en zijn leven. Meteen na het verschijnen in 1998 las ik het boek en nu heb ik het herlezen. Nog steeds vind ik het een bijzondere en mooie vorm van een In Memoriam, ook omdat ik zijn gedichten zo goed vind.
In het boek verwijst Kristien Hemmerechts naar het werk dat Herman de Coninck deed als hoofdredacteur van het fameuze literaire blad  NWT (Nieuw Wereldtijdschrift). Ook aan zijn correspondentie besteedde hij veel aandacht, schrijft Hemmerechts. 

In mijn werkkamer liggen onaffe verhalen, mislukte verhalen, gepubliceerde verhalen, maar nog veel meer ongepubliceerde verhalen, met de correspondentie er nog bij.
Ik herinner me een afwijzing van een verhaal voor een tijdschrift door K.L. Poll. Jammer dat ik die brief zo gauw niet kan terugvinden, maar de kern staat me nog goed bij. In een aantal scherpe punten somde hij op waarom hij dat verhaal 'echt slecht' vond. Hij voegde eraan toe dat hij daar geen genoegen in schepte, maar dat ik hem om een eerlijke reactie had gevraagd. Ik heb meteen een brief gestuurd om hem oprecht te bedanken voor zijn moeite. Pas later zag ik ook hoezeer hij gelijk had op die punten.
De fijne afwijzing van Herman de Coninck heb ik wel teruggevonden. Twee weken daarvoor stuurde hij al een brief om enig geduld te vragen, omdat de redactievergadering nog moest komen. Daarna, helaas. Maar toch ...

Het waren niet de minste schrijvers, redacteuren en uitgevers. Blijkbaar deed ik toch iets goed.
Daardoor waren en zijn zulke afwijzingen voor mij juist een stimulans.

Brommer op Zee - boekenprogramma VPRO