woensdag 4 januari 2017

Auto's

Ik las net een boek uit over auto's. Ja, auto's. Het liet me weer eens zien dat ik een boek ook om andere redenen boeiend kan vinden dan schrijfstijl, psychologisch inzicht en diepte.
Paardenkracht van Lars Mytting is geen hemelbestormend boek, maar ik zag het benzinestation annex garage zo voor me in de verlatenheid van Noorwegen. Bij het benzinestation lijkt de tijd stil te staan en dat kun je ook zeggen van de hoofdpersoon Erik Fyksens die zijn dagen vult met het rijdend houden van de auto's van zijn dorpsgenoten. Hij heeft van al die oldtimers elk mogelijk onderdeel op voorraad en anders vindt hij het wel op de sloperij. En als een onderdeel niet vervangbaar is, maakt hij wel iets op maat.
Naast zijn werk is er niet veel anders. Sinds zijn vriendin hem heeft verlaten is zijn woning steeds meer een verlengstuk van zijn garage geworden.
Ambities lijkt hij niet te hebben. Pas als er een nieuwe weg komt, schrikt hij een beetje wakker. Misschien moest hij maar eens mee met de moderne tijd. Maar hij wil geen concessies doen.
Over emoties denkt hij nauwelijks en praat hij al helemaal niet. Een echt mannenboek misschien, als dat al bestaat. Dat vind ik soms wel een verademing. Ik schreef eerder dit blog over mannenboeken, na het lezen van Ventoux van Bert Wagendorp.
Paardenkracht is het debuut van Lars Mytting dat onlangs in Nederland werd uitgebracht. Over zijn eerder verschenen boek Over de man en het hout schreef Bert Wagendorp: 'Door 'De man en het hout' krijg je opeens erg veel zin in een eigen bos om naar hartenlust in te kappen, zagen en kloven.'


Het boek Paardenkracht is doortrokken van olie- en benzinegeur. In het verhaal buitelen automerken en onderdelen als spruitstukken, carburateurs en aandrijfassen over elkaar. Ik zie het gereedschap en de blikken trommel met kogellagers zo voor me. Heerlijk vind ik dat.
En ik denk aan de garage thuis van mijn vader. Voor zijn werk was hij automonteur en ook voor hem liep werk en privé door elkaar. Je liet een familielid toch niet met een kapotte auto staan? Alleen even een rondje rijden en luisteren, zo suste hij mijn moeder die wilde voorkomen dat hij met zijn zondagse kleren onder de motorkap dook.
Een kapot onderdeel vervangen door een nieuw, dat was zijn eer te na. Er kon altijd wel iets gesoldeerd, gelast, gepopnageld worden. Ook op de sloperij kwam hij voor oude onderdelen.
Van mijn vaders technisch inzicht heb ik helaas niets in mijn genen meegekregen. Maar wel was ik vroeger geboeid door het mechaniek van auto's. Ik keek met hem mee naar 'Wereld op wielen' op tv met Fred van der Vlugt, de autotests, keek de autobladen in en bladerde zelfs in de ingewikkelde handboeken die hij bestudeerde.
Hij leerde veel meer uit de praktijk. Zo had hij zichzelf immers ook het vak van automonteur geleerd. Het begon met klooien aan brommertjes en uiteindelijk onderhield hij het hele wagenpark van de fabriek waar hij werkte: vrachtwagens, bestelbusjes, maar ook sportauto's van de directie.
Ongelooflijk knap, maar dat had ik destijds niet door.
Hij begreep destijds niet dat ik als meisje toch geïnteresseerd was in hoe een auto werkt. Pas veel later nam hij me mee de garage in om te laten zien welke auto hij onderhanden had en wat er aan mankeerde.
Mijn jongerenboek Sleutelen is indirect ook een eerbetoon aan mijn vader en zijn vakmanschap.

Bij het lezen van Paardenkracht telden voor mij dus andere dan literaire criteria om het boek te waarderen. Emotie, nostalgie, herinneringen oproepen met beelden, geluiden en geuren. Minstens zo waardevolle criteria bij het lezen van een boek.

Meer schrijven

Meer schrijven - het is niet echt een goed voornemen te noemen. Ik reserveer het immers niet alleen voor het begin van elk nieuw jaar. Het is eerder een doorlopende wens.
Maar het blijft lastig om er voldoende tijd voor vrij te maken. Gebrek aan ideeën, dat is het punt niet. Maar gebrek aan tijd, voldoende lege ruimte om te komen tot voorbij het vanzelfsprekende.
Er zijn ook nog zoveel andere fijne en nuttige bezigheden. Schrijfcursussen geven en zakelijke schrijftrainingen, bezoeken aan scholen en bibliotheken. En er is ook nog het 'gewone' leven met zijn lusten en lasten.

Ondanks al die verschillende werkactiviteiten voel ik me toch op de eerste plaats schrijver. Waarom komt schrijven dan zo vaak op de laatste plaats?
Voor de komende maanden heb ik in mijn agenda ferm een aantal schrijfweken geblokt. Dat helpt, een beetje. Ook probeer ik nog op een andere plek te gaan schrijven. Vorig jaar maart was ik in een schrijvershuis in Veenhuizen. Die ideeën schreeuwen om uitwerking.

Plannen genoeg voor dit jaar. In maart komt mijn nieuwe jongerenboek 'Vast' uit. Over het thema, kinderen van gedetineerde ouders, ben ik nog niet uitgeschreven. Ook is er die thriller, waarvan een aantal hoofdstukken klaar zijn. Het wordt wel weer eens tijd voor nieuw werk voor volwassenen.
Voor mijn samenwerking in Schrijversharten met Laurens van der Zee en Martijn Adelmund staan al enkele plannen op stapel. Ook verken ik een samenwerking met beeldend kunstenaars.
En ... en ..., en.
En ik wil meer focussen. Maar dat betekent dus keuzes maken. Enthousiasme is mijn valkuil.
Ik hoef geen helderziende gaven te hebben om nu al te voorspellen dat ik over een jaar weer een blog kan schrijven met de titel: Meer schrijven.


Hoe zit het met jouw goede voornemens?
Wil je ook meer schrijven of eens uitproberen of schrijven iets voor jou is? Een schrijfcursus kan helpen.
Zelf heb ik acht schriftelijke cursussen in mijn aanbod. Meer informatie vind je  hier.

Voor Etadoro heb ik een online cursus ontwikkeld die sinds december beschikbaar is. Zes lessen met video's, theorie, oefeningen en opdrachten.
Bekijk de video en download meteen vrijblijvend een proefles. Het cursusboek is nu tijdelijk gratis.

Ik wens je een goed (schrijf)jaar!

vrijdag 30 december 2016

Kwaadschiks

Goedschiks of kwaadschiks. Nou, in het leven van Nico Dorlas gebeurt zowat alles kwaadschiks. Dorlas is het hoofdpersonage in Kwaadschiks, de nieuwe roman van A.F.Th. van der Heijden, deel 6 van zijn mega-cyclus De Tandeloze Tijd.
Bij Van der Heijden is alles mega. De omvang van zijn boeken, het exuberante taalgebruik, de vele personages.
Ik hou niet eens van dikke boeken. En toch las ik deze Van der Heijden, maar liefst 1280 pagina's binnen 5 dagen uit. Meegesleept, zoals ook in zijn eerdere boeken. Ik ben geen hardcore fan van geweld in boeken en van uitvoerige beschrijvingen. Ook dit nieuwe boek tartte weer mijn leesvoorkeuren.
Als lezer wil ik de hoofdpersonages aardig vinden, me kunnen vereenzelvigen. Maar dat lukt bij Nico Dorlas met geen mogelijkheid. Even, bijna, als ik de kwetsbare puber zie die verleid wordt door de minnares van zijn vader. Maar later neemt hij excessief wraak.
Dorlas wappert verontschuldigend met een eerdere diagnose uit het Pieter Baan Centrum: hij is immers een theatrale narcist. Van der Heijden is als schrijver in de huid gekropen van dat onsympathieke personage die zichzelf als het middelpunt van de wereld ziet.
Geen enkele zelfreflectie heeft hij bij zijn eigen aandeel in het kwaad. Hij ziet zichzelf als held. Tegen het eind blijkt hij slechts een enorme loser te zijn die anderen meesleept in zijn val. Niets van al zijn plannen lukt. Brengt hem dat dan tot inkeer? Geenszins.
Hij blijft hopen op gratie, zodat hij daarna zijn boze plan eindelijk goed tot uitvoer kan brengen.
Van der Heijden dwingt bij mij bewondering af. Hij bouwt autonoom en eigenzinnig aan een oeuvre. Hij durft groot te denken, én hij voert zijn schrijfplannen nog uit ook.
Is er dan niets negatiefs te zeggen over het boek?
De schrijver maakt nergens aannemelijk waarom die vrouwen allemaal op Dorlas vielen, en vooral waarom ze bij hem bleven? Maar dat is vaak de crux bij huiselijk geweld.
Er was een fragment in het café waarbij een personage iets doorvertelt (was het Quist, Staf of Albert?) wat hij volgens mij niet gehoord kon hebben. Ik wilde terugbladeren, om de schrijver te betrappen op een fout. Had hij even het overzicht verloren in die veelheid van zijn boeken, personages en gebeurtenissen? Mijn reactie was echter vrijwel meteen: ach, laat maar. Het maakt niet uit. Normaal vind ik inconsistentie en ongeloofwaardigheid storende fouten van een schrijver, die daarvoor ook niet behoed is door een strenge redacteur.
Heel even zakte het verhaal voor mij in toen de rechercheurs Dorlas bijpraatten over wat er is gebeurd, terwijl je dat als lezer al lang weet. Maar hoeveel bladzijden had dat gescheeld? 10, 20 misschien.
En het laatste hoofdstuk als een soort epiloog. Tikkeltje mwah. Dat heeft dit boek niet nodig.

Het zij A.F.Th. van der Heijden allemaal vergeven.
Als je zo'n lezerservaring kunt opwekken, ben je een groot schrijver. 

zaterdag 10 december 2016

Niemand is een eiland

Niemand is een eiland, dat is de prachtige titel van een bijzondere middag op zondag 18 december in de bibliotheek van Wageningen.
Petra Sips van De Plek nam enkele jaren geleden het initiatief voor de bijeenkomsten met als ondertitel 'Poëzie van leven en dood'
Schrijvers uit Wageningen en omgeving laten hun licht schijnen over het thema. Ook is er bandoneonmuziek van Marc Constandse.

Vorig jaar nam ik deel aan de bijeenkomst die toen als titel had Spreken van verlangen. Er was een ingetogen en intense sfeer.
Ook dit jaar werk ik graag mee en laat mijn gedichten en een beschouwing horen over leven en dood.
De andere schrijvers en dichters zijn: Laurens van der Zee, Martinus de Kam, Bobje Goudsmit, Peter Abspoel, Ruud Verwaal, Paul Dunki Jacobs, Wijnand Steemers, Nelleke Zandwijk.

Zondag 18 december 15 uur in bblthk Wageningen - toegang 3 euro

Niemand is een eiland - bblthk 18 dec. 2016 

Website De Plek

Voorproefje van boek 'Vast'

In maart 2017 komt mijn nieuwe jongerenboek 'Vast' uit, maar ik kan nu al een voorproefje laten zien: het omslag.
De titel wordt dus 'Vast'. Eerder schreef ik over de wedstrijd die de uitgeverij uitschreef om een titel voor het boek te bedenken. Na rijp beraad is het toch mijn werktitel 'Vast' geworden.
Het wordt mijn vierde boek in de serie Thuisfront, die uitgeverij Eenvoudig Communiceren uitbrengt voor jongeren die moeite hebben met lezen. In 2010 verscheen 'Zat', in 2014 'Vreemdgaan' en in 2015 'Sleutelen'.
Bij mijn bezoeken aan vmbo's en praktijkscholen merk ik dat de boeken goed vallen. De afgelopen maanden bracht ik ook 'Vast' al ter sprake en het onderwerp boeit de leerlingen. Het gaat over Jim van wie de vader in de gevangenis zit. Eerst wil hij niets meer van zijn vader weten. Maar het blijft toch zijn vader.
Voor mijn boek bezocht ik onder meer gevangenis Esserheem in Veenhuizen waar ik op een vader-kinddag was. Het is belangrijk dat kinderen contact kunnen houden met hun gedetineerde ouder.
Op de website van de uitgeverij staat een interview met mij over hoe ik op het idee kwam voor dit boek en hoe ik het schreef.

Website uitgeverij Eenvoudig Communiceren 

donderdag 8 december 2016

Nieuw in het cursusaanbod

Hij is er: mijn nieuwe schrijfcursus Creatief schrijven voor Etadoro!

In een goede samenwerking met cursusinstituut Etadoro is deze multimediale cursus de afgelopen maanden tot stand gekomen.
Bij elk van de zes lessen zit een video waarin ik de onderwerpen van de les belicht. De vijf zintuigen komen aan de orde, omdat die voor schrijven ook zo belangrijk zijn. Daarnaast zitten er in elke les schrijftechnische onderwerpen als perspectief, rijm en ritme, de tijd en schrijven = schrappen.
Ook heb ik het over praktische zaken rond schrijven zoals: waar en wanneer schrijf je?
Bij elk les hoort theorie die cursisten van de website kunnen downloaden, maar ze kunnen ook het boek aanschaffen. Er zijn schrijfoefeningen, reflectieopdrachten en per les is er een eindopdracht. Voor wie dat wil, is er de optie tot individuele feedback. Bovendien is er telkens een quiz om kennis en inzicht te toetsen.

Een deel van de inhoud heeft zijn waarde bewezen in de mondelinge en online schrijfcursussen die ik al meer dan 15 jaar geef. Maar voor deze cursusvorm van blended learning heb ik materiaal bewerkt, geschrapt en toegevoegd. Ik vind het ook fijn om zelf weer nieuwe mogelijkheden te ontdekken van online leren en de toepassing van beeld en geluid.

De cursus is te bestellen via de website van Etadoro
Eerst meer weten over de cursus? Bekijk dan de trailer.
Nog meer weten? Download dan meteen de gratis proefles en bekijk de video van les 1. 
Speciale actie: Tijdelijk is bij aanmelding het cursusboek gratis.


Eerder blog over de schrijfcursus voor Etadoro

woensdag 7 december 2016

De kinderen van Juf Kiet

Iedereen die hart heeft voor onderwijs, iedereen die hart heeft voor kinderen, zou de film moeten zien. De documentaire De kinderen van Juf Kiet draait momenteel in een aantal bioscopen.
En ja, ook iedereen die vluchtelingen lichtvaardig bestempelt tot gelukszoekers. Voor de vluchtelingenkinderen in de klas van Juf Kiet is 's nachts goed slapen al een geluk. Leven zonder angst.
Jorj uit Syrië spreekt nog nauwelijks Nederlands, maar maakt wel duidelijk hoe de angst bezit van hem nam. En nog slaapt hij slecht in het veilige Nederland.
Juf Kiet lijkt streng: de kinderen moeten vanaf dag 1 Nederlands praten. Maar het is de sleutel tot integratie. Ze maakt duidelijk wat belangrijke waarden op school zijn: samen leren en spelen, met de nadruk op samen.
Je ziet de kinderen langzaam hun weg vinden op school, in een nieuw land met een andere cultuur.
Wat je aandacht geeft, groeit. Dat zou het motto van Juf Kiet kunnen zijn. Ze gaat uit van vertrouwen en beloont wat goed gaat. Maar ze benoemt het ook als ze teleurgesteld is in een leerling.
Je ziet het meisje Haya verzachten, omdat ze telkens een nieuwe kans krijgt om het beter te doen.

De filmers Peter en Petra Lataster hebben de tijd genomen om de kinderen en Juf Kiet te filmen op hun school in het Brabantse Hapert. Ze brengen de kwetsbaarheid, maar ook de veerkracht van de kinderen heel dichtbij. Dappere kinderen, die het beste onderwijs verdienen. Net als alle kinderen trouwens.
Door de duidelijkheid heen - noem het soms streng - zie je de warmte en de compassie van Juf Kiet. Ogenschijnlijk onvermoeibaar, jaar in, jaar uit.
Maar er zijn veel meer leerkrachten als Juf Kiet. Meesters en juffen, met oog voor de individuele leerling ondanks soms te grote klassen. Ik zie de film dan ook als een hommage aan hen allemaal.
Die leerkrachten leggen stevige fundamenten voor onze maatschappij in de toekomst. De basis daarvoor is immers onderwijs, onderwijs, onderwijs.

Facebook - De kinderen van Juf Kiet